Aktywne mamy

Dawid, który skończył dwa lata i trzy miesiące, słucha muzyki. W pewnym momencie wstaje, zaczyna tańczyć i podśpiewywać. Tata widząc, jak syn świetnie się bawi, postanawia przyłączyć się do tańca. Dawid łapie ojca za ręce i kręcą się razem po pokoju w takt muzyki.

Zauważyłaś, że muzyka jest o wiele potężniejsza niż słowa, a przyjemność płynąca ze wspólnego jej przeżywania łączy rodziców i dzieci w świecie dźwięku i rytmu, dostarczając im niezapomnianych wrażeń? Muzyka to język miłości, a jej wspólne odkrywanie to szalenie radosny czas i niezwykle satysfakcjonujący sposób nabywania nowych umiejętności, rozwijania wyobraźni oraz twórczego myślenia.

Budowanie więzi z dzieckiem poprzez muzykę

 Muzyka to naturalny sposób wyrażania uczuć. Rodzice na całym świecie zmieniają ton głosu, gdy zwracają się do swych dzieci tak, aby brzmiał delikatniej i bardziej melodyjnie. W połączeniu z reakcją dziecka, rozmowa malucha z wami brzmi jak duet, w którym wyrażacie wzajemną miłość i zaufanie.

Muzyka to także jedyne w swoim rodzaju narzędzie, które umożliwia dziecku poznanie swych korzeni. Afro-amerykańskie pieśni gospel, żydowskie i irlandzkie kołysanki, meksykańskie pieśni ludowe – każdy z tych gatunków wprowadza dziecko w świat tradycji o wiele skuteczniej niż słowa czy obrazy. Poznanie swoich korzeni pozwoli dziecku poczuć się pewniej i bezpieczniej w świecie.

Odkryj muzykę w sobie

Następując pytania pomogą ci zrozumieć, jaki wpływ na twoje życie ma muzyka:

• Czy pamiętasz jakie piosenki śpiewano ci jako dziecku? Jakie melodie miałeś okazję słyszeć w swoim otoczeniu? Kto je śpiewał? Czy pamiętasz słowa tych piosenek?
• W jaki sposób twoje doświadczenia muzyczne z dzieciństwa wpływają na to, w jaki sposób wykorzystujesz muzykę w wychowaniu swojego dziecka?

Odkryj muzykę w swoim dziecku

Następujące pytania pomogą ci zrozumieć, w jaki sposób wykorzystać muzykę w zabawie z dzieckiem:

• Jak twoje dziecko reaguje na muzykę? Czy nawiązuje z tobą kontakt wzrokowy gdy śpiewasz? Jak się porusza? Czy próbuje samo wydawać dźwięki? Czy okazuje, że ma dość odwracając główkę lub wyginając całe ciało?
• Jakie piosenki lubi twoje dziecko: śpiewane cicho czy głośniej, w wysokiej czy niskiej tonacji, żywe czy spokojne? W jaki sposób to okazuje?

Czego możesz się spodziewać pomiędzy 24 a 36 miesiącem życia dziecka:

• Dzieci w tym wieku czerpią wiele radości z wymyślania własnych piosenek i tańców i prezentowania ich innym.
• Dwulatki często śpiewają sobie same, aby poczuć się lepiej. Zdarza się, że usłyszysz, jak dziecko śpiewa kołysankę, po tym, jak ułożyłaś je do snu. W ten sposób mają wrażenie, że nadal jesteś blisko.
• Dzieci mogą  prosić o zaśpiewanie ich ulubionej piosenki  wiele razy, tak jak wielokrotnie chcą czytać tę samą książeczkę.

Co możesz zrobić:

• Przede wszystkim, śpiewaj lub nuć swojemu dziecku! Badania dowodzą, że dzieci wolą głos rodziców od głosów innych ludzi. Niezależnie od tego, jak oceniasz swoje zdolności wokalne, dziecko to twój najwierniejszy i zawsze zachwycony słuchacz.
• Dzieci lubią obserwować, jak ludzie poruszają się w takt muzyki. Odgrywaj słowa piosenki poruszając się i gestykulując. Gdy śpiewasz piosenki typu „Idzie kominiarz po drabinie” poruszaj palcami udając, że wspinasz się po brzuszku malucha. Gdy dziecko dorośnie, możesz spróbować zabaw typu „Mam chusteczkę haftowaną”.
• Przed zaśnięciem zaśpiewaj dziecku swoją ulubioną kołysankę, najlepiej taką, którą pamiętasz z własnego dzieciństwa. Po pewnym czasie dziecko zacznie kojarzyć melodię ze spaniem. Jest to także świetny sposób na przekazywanie opowiadań, rymowanek i melodii z pokolenia na pokolenie.
• Tańcz z dzieckiem. Grajcie na instrumentach, nawet tak prostych, jak grzechotka i tańczcie do wymyślonego wspólnie rytmu.
• Jeśli twoje dziecko ogląda teledyski, przyłącz się do niego i razem próbujcie tańczyć i śpiewać. Muzyki i teledysków muzycznych możesz także użyć, aby ułatwić dziecku przejście przez stresujące sytuacje, na przykład,  mówiąc mu, że wyjdziesz do pracy, gdy piosenka o ciuchci dobiegnie końca.

Muzyka i rozwój czyli nauka przez melodię i ruch:

• Muzyka to iskra, która wskrzesza rozwój dziecka na wielu płaszczyznach – intelektualnej, ruchowej i językowej. Działa na zasadzie łącznika synchronizującego pracę ciała i umysłu. Dzieci w sposób naturalny interesują się strukturami i powtarzalnym porządkiem fraz muzycznych. Demonstrują to  klaszcząc po zakończeniu piosenki lub wykonując specjalne ruchy do określonych fragmentów, jak na przykład w „Kaczuszkach”.
• Piosenki wprowadzają też dzieci w świat brzmienia i znaczenia słów oraz rozwijają umiejętność zapamiętywania. W piosenkach dzieci mogą nauczyć się alfabetu czy cyferek  bez wysiłku i ciężkiej pracy.
• Muzyka to także świetna okazja do nawiązania pozytywnego kontaktu z innymi dziećmi i dorosłymi. Wszechstronność muzyki jako narzędzia edukacyjnego sprawia, że im częściej dziecko ma z nią kontakt, tym więcej korzyści z niej czerpie.

Odkryj muzykę w sobie

Następujące pytania pomogą ci zrozumieć, jaki wpływ na twoje życie ma muzyka:

• Czy lubisz śpiewać? Czy wstydzisz się śpiewać przy innych?
• Czy twoje zdanie na temat własnych zdolności wokalnych ma wpływ na to, jak i jak często śpiewasz dziecku?

Odkryj muzykę w swoim dziecku

Następujące pytania pomogą ci zrozumieć, jak wykorzystać muzykę w zabawie dzieckiem:

• Jaka jest ulubiona piosenka twojej pociechy?
• Jakie doświadczenia muzyczne lubi twoje dziecko? Skąd to wiesz? Jak okazuje, że zna melodię i słowa?

Czego możesz się spodziewać pomiędzy 24 a 36 miesiącem życia dziecka:

• Dzieci powtarzają słowa piosenek i uczą się ich na pamięć, co znacznie usprawnia ich zdolność zapamiętywania.
• W tym wieku maluchy uwielbiają tańczyć z innymi dziećmi, dzięki czemu nabierają większej sprawności ruchowej i nawiązują bliskie relacje z przyjaciółmi.
• Obserwując, jak dziecko tańczy z misiem lub lalką dowiesz się wiele o tym, jak postrzega waszą relację, gdyż w tańcu dzieci często naśladują rodziców.
• Dzieci w tym wieku chętnie wymyślają własne piosenki.
• Dzieci łatwo kojarzą melodie z konkretnymi czynnościami i obrazami. (Przykładowo, myjąc zęby możecie śpiewać znaną piosenkę „Szczotka, pasta, kubek”) Ta umiejętność kojarzenia piosenek z czynnościami, to ogromny krok na przód w rozwoju dziecka. Rozumieją one teraz lepiej związek pomiędzy różnymi sytuacjami i mogą używać muzyki by oswoić momenty dla nich trudne.

Co możesz zrobić:

• Gdy śpiewasz swojemu dziecku, zaobserwuj, w jaki sposób uczy się piosenki. Czy naśladuje cię, czy czeka niecierpliwie na następny dźwięk, ruch? Przyjrzyj się, jak radzi sobie z wysokimi i niskimi dźwiękami, a także z trudniejszymi słowami.
• Muzyce towarzyszy często taniec. Tańcz z maluchem do waszych ulubionych melodii. Zmieniaj rodzaj ruchu, gdy zmienia się piosenka, a sprawisz, że całe doświadczenie będzie jeszcze bardziej ekscytujące.
• Dzieci bardzo chętnie bawią się w zabawy muzyczne w kółku, na przykład „Mam chusteczkę haftowaną”, a jeśli mogą robić to w gronie rówieśników, są naprawdę szczęśliwe.
• Bawcie się w muzyczną ciuchcię i krążcie w rytm muzyki po całym mieszkaniu! Użyj wyobraźni, a nigdy nie zabraknie ci dobrych pomysłów na zabawę z muzyką.
• Piosenki potrafią uprzyjemnić codzienne obowiązki – wymyślcie własne piosenki o ubieraniu się, myciu czy korzystaniu z nocnika.
• Czytając książeczki wybieraj rymowanki i staraj się czytać je melodyjnie, dodawać efekty dźwiękowe z wykorzystaniem różnych przedmiotów i instrumentów.

Prawda o Mozarcie: Nie zostały przeprowadzone żadne badania na niemowlakach i małych dzieciach, które potwierdzałyby trwały pozytywny wpływ muzyki poważnej na rozwój intelektualny dzieci. Natomiast pewne jest, że kochający opiekunowie zapewniający dziecku kontakt z różnymi dźwiękami i rodzajami muzyki w kontekście zabawy, dają swojemu dziecku szansę na lepszy rozwój. Rodzice i ich dzieci mogą czerpać radość z obcowania z dowolnym gatunkiem muzycznym od rock’n’rolla po muzykę ludową.

Użyj wyobraźni czyli związek muzyki ze zdolnością twórczego myślenia:

• Zabawy muzyczne to dla dzieci świetna lekcja twórczego myślenia. Maluchy chętnie wymyślają nieistniejące słowa i nowe dźwięki do znanych im już melodii. Często wymyślają też całkiem nowe piosenki, które towarzyszą im w codziennych czynnościach. Wszystko to wpływa pozytywnie na rozwój młodego umysłu i owocuje w przyszłości łatwością w obcowaniu z muzyką i językiem.
• Wymyślanie własnych piosenek jest świetnym sposobem zachęcenia dziecka do bycia kreatywnym. Piosenki towarzyszące codziennym czynnościom, oparte na znajomych melodiach, ale z nowymi słowami, zmuszają dziecko do użycia wyobraźni i uczą, jak sprawić, aby codzienność była przyjemniejsza.
• Muzyka jest także pomocna przy wyrażaniu emocji i uczuć. Pozwala dzieciom odreagować złość lub cieszyć się szaleńczo. Z kolei wielu rodziców przekona się zapewne, że wspólne muzykowanie wpływa zbawiennie na ich nerwy. Muzyka, na przykład naprędce wymyślona zabawna piosenka, jest także skutecznym sposobem odwrócenia uwagi zbuntowanego malucha, który odmawia współpracy przy wsadzaniu do fotelika samochodowego.
  • Dla wielu dzieci w tym wieku życie to musical. Wszystko potrafią zamienić w piosenkę.
  • Starsze maluchy spontanicznie bawią się instrumentami tworząc coś na kształt orkiestry. Oznacza to, że rozwijają ważną umiejętność życia w grupie i nawiązywania przyjaźni.
  • Dzieci próbują też wymyślać alternatywne wersje znanych sobie piosenek.
  • Wprowadźcie muzykę do życia codziennego: zamiast coś powiedzieć, spróbuj to zaśpiewać, zamiast zwyczajnie iść do łazienki, udajcie się tam krokiem tanecznym!
  • Zachęć dziecko, aby tańczyło do ulubionych melodii.
  • Muzyka pozwoli ci pokazać dziecku, jak radzić sobie z uczuciami. Jeśli jest złe, niech odreaguje negatywne emocje tańcząc „wściekły taniec”, w którym będzie mogło wrzeszczeć i tupać.
  • Wymyślajcie alternatywne wersje znanych wam przebojów ( „Chodzi żuczek koło drogi”, „Samochodziku mój malutki, rośnij duży, okrąglutki”)!
  • Zapewnij maluchowi materiały, z których powstawać mogą instrumenty, na przykład pudła po płatkach na perkusję, rolki po ręcznikach papierowych na trąbki, butelki wypełnione ryżem jako cymbałki itp.
  • Grajcie na instrumentach i tańczcie słuchając płyt.
  • Używaj rekwizytów zachęcających do kreowania nowych układów tanecznych takich jak chusty, pałeczki, wstążki.
  • Jak reagujesz na muzykę i śpiew?
  • Kiedy słuchasz muzyki? Gdy chcesz się zrelaksować? Aby poprawić sobie humor?
  • Jak twoje dziecko tworzy swoją własną muzykę?
  • Co robisz by  muzyka w innych formach, oprócz śpiewu, była obecna w waszym życiu?